Quả mận từ xa xưa được coi như vị thuốc có nhiều tác dụng tốt với sức khỏe. Trong Đông y, không chỉ quả mận mà hạt mận, rễ cây mận đều là những vị thuốc quý, trong đó phần thịt quả mận được gọi là Lý tử nhục. Phần thịt quả này được các tài liệu cổ ghi chép là có vị chua, ngọt, tính bình, đi vào kinh can và tỳ.
Phần thịt quả mận tác dụng thanh can, làm sạch vị, sinh tân chỉ khát, lợi thủy tiêu thũng, tả can tán kết. Quả mận có thể được sử dụng trong hỗ trợ điều trị các chứng âm hư nội nhiệt, cốt chưng triều nhiệt, thủy thũng cổ trướng, tiêu khát, các chứng hầu họng khô đau, dưỡng nhan, trị các chứng nám da, sạm da…
Một điều thú vị là đa phần các tài liệu có ghi chép quả mận có tính bình tức không nóng cũng không mát, thậm chí còn có thể sinh tân chỉ khát, nhưng khi ăn mận nhiều người lại cảm thấy loại quả này có vị nóng, sở dĩ có điều này là do ăn nhiều mận sẽ gây tình trạng thấp trệ, thấp tà tích tụ lại sinh nhiệt, bốc lên mà gây các chứng nhiệt miệng, mụn nhọt… Chính vì thế mà các y gia xưa cũng xếp mận vào loại "bất khả đa thực" tức là không được ăn quá nhiều.
5 nhóm người nên hạn chế ăn quả mận
Người có vấn đề về dạ dày
Mận chứa nhiều axit hữu cơ như axit citric và malic vốn có thể kích thích niêm mạc dạ dày, gây tăng tiết dịch vị. Với những người mắc viêm loét dạ dày, trào ngược dạ dày thực quản hay viêm hang vị, việc ăn mận khi đói hoặc ăn quá nhiều có thể làm tình trạng trở nên nghiêm trọng hơn, gây ợ nóng, đầy bụng hoặc đau quặn.
Người có cơ địa nóng, hay nổi mụn
Theo y học cổ truyền, mận có tính nóng. Ăn nhiều mận trong thời gian dài có thể khiến cơ thể phát hỏa, sinh nhiệt, nổi mụn nhọt, nhiệt miệng, đặc biệt ở những người đã có cơ địa nóng trong. Nếu ăn mận, nên bổ sung đủ nước và kết hợp thực phẩm mát như rau xanh, nước ép bí đao, trà atiso.
Người bị bệnh tiểu đường
Mận có chỉ số đường huyết (GI) không quá cao, nhưng lại chứa lượng đường fructose đáng kể. Ăn quá nhiều mận đặc biệt là khi chấm muối ớt hoặc đường có thể khiến đường huyết tăng nhanh. Theo Hiệp hội Đái tháo đường Hoa Kỳ (ADA), bệnh nhân tiểu đường nên kiểm soát lượng trái cây chứa đường tự nhiên, kể cả các loại quả chua ngọt như mận.
Trẻ nhỏ dưới 3 tuổi
Quả mận dễ gây hóc nếu ăn không đúng cách, trẻ nhỏ chưa có răng nhai tốt nên hạn chế ăn loại quả này. Ngoài ra, vị chua đậm của mận có thể gây kích ứng hệ tiêu hóa non yếu, dễ dẫn đến tiêu chảy, rối loạn tiêu hóa hoặc đau bụng ở trẻ.
Người mắc bệnh thận
Mận chứa nhiều kali một khoáng chất cần thiết nhưng có thể trở thành “gánh nặng” cho thận nếu tiêu thụ quá mức. Đối với người bị suy thận hoặc đang điều trị bệnh thận mãn tính, việc dư thừa kali có thể gây rối loạn nhịp tim, yếu cơ và tăng nguy cơ biến chứng tim mạch.
Lưu ý khi ăn mậnLưu ý khi ăn mậnKhông nên gọt vỏ mận do trong vỏ mận có hàm lượng chất xơ, vitamin, khoáng chất và chất chống oxy hóa còn cao hơn so với thịt mận.
Nên rửa sạch lớp phấn trên vỏ mận để tránh bị dị ứng cũng như giảm thiểu thuốc trừ sâu và vi khuẩn trên vỏ mận. Lớp phấn trắng trên quả mận là một phần an toàn tự nhiên của trái cây, chúng đóng vai trò như một rào cản chống lại côn trùng và vi khuẩn giúp giữ ẩm cho trái cây. Tuy nhiên nếu bạn bị dị ứng với mận thì chúng có thể gây ngứa và sưng miệng hoặc cổ.
Mận chứa nhiều vitamin và khoáng chất giúp cải thiện khả năng miễn dịch của cơ thể, do đó người bị sốt không cần kiêng ăn mận. Tuy nhiên, người ốm cũng không nên ăn quá nhiều mận do mận có tính nóng có thể gây nóng trong, nhiệt miệng và mụn nhọt khó chịu trong người. Dù bạn thích mận đến đâu thì cũng chỉ nên ăn khoảng 4-5 quả mận mỗi ngày đối với người lớn và 2-3 quả mận mỗi ngày đối với trẻ em.
