Sắn dây còn được gọi là bạch cán, khau cát, cát căn,... là loại cây thuộc nhóm dây leo sống lâu năm. Thân cây dạng dây leo dài, rễ phát triển thành củ dài và to, đường kính khoảng 6 - 8cm, dài khoảng 15cm. Củ sắn dây rắn, chắc, nặng, chứa nhiều bột, có mùi thơm nhẹ, vị ngọt và tính mát. Củ sắn dây thường được thu hoạch vào cuối tháng 10, kết thúc vào tháng 4 năm sau. Người ta sẽ đào củ về, rửa sạch, gọt vỏ, cắt khúc, để luộc ăn hoặc phơi khô, làm bột sắn dây để tích trữ lâu ngày.
Trong bột sắn dây, thành phần tinh bột chứa 12 - 15%. Ngoài ra, bột sắn dây còn chứa các isoflavone - hoạt chất tự nhiên có chức năng gần giống estrogen, giúp cải thiện nội tiết tố, làm đẹp da và giữ dáng cho phụ nữ. Bên cạnh đó, bột sắn dây còn có chứa hoạt chất puerarin (tác dụng giãn mạch, chống oxy hóa, bảo vệ tim,...); chất daidzein (tác dụng giãn cơ) và chất genistein (giúp giảm mỡ bụng, chống oxy hóa và cải thiện vóc dáng,...).
Ngoài ra, bột sắn dây còn có thể dùng làm bánh, nấu chè, làm nước giải khát,... Các loại chè sen, chè hoa cau,... thường được nấu chung với bột sắn dây để tạo độ keo vừa phải, tăng thêm vị ngọt tự nhiên, giúp thanh nhiệt cho cơ thể.
Tuy có nhiều công dụng tốt cho sức khỏe nhưng nếu sử dụng sai cách, bột sắn dây có thể mang lại những tác dụng phụ không mong muốn.
Một số lưu ý khi sử dụng bột sắn dây
Bột sắn dây lành tính, ít tác dụng phụ không tốt cho sức khỏe. Tuy nhiên, bạn vẫn cần lưu ý một số điều dưới đây để bột sắn dây an toàn. Cụ thể như sau:
- Tác dụng của bột sắn dây có tính hàn, trẻ em và người già không nên uống bột sắn. Dạng bột sống sẽ ảnh hưởng đến hệ tiêu hóa của họ, gây lạnh bụng, tiêu chảy đi ngoài. Nếu muốn sử dụng sắn dây, nấu chín là cách an toàn nhất.
- Phụ nữ mang thai hay bị mệt mỏi trong người thì nên hạn chế dùng bột sắn dây vì sẽ khiến cơ thể mệt mỏi hơn. Thai phụ bị động thai nên tránh ăn bột sắn dây vì dễ có nguy cơ sinh non.
- Mỗi người không nên uống nhiều hơn 1 ly sắn dây hàng ngày. Cách dùng tốt nhất là nấu chín bột và thêm chút đường để ăn có vị ngon. Pha quá nhiều đường hay muối đều là cách gây hại cho sức khỏe.
- Việc ướp bột sắn dây với hoa bưởi để tạo mùi thơm cũng làm giảm tác dụng của bột sắn dây. Vì vậy, bạn nên dùng bột sắn dây nguyên chất.
- Bột sắn dây tuy lành tính nhưng vẫn kỵ với một số nguyên liệu nhất định. Trong đó bạn cần đặc biệt lưu ý tránh ăn bột sắn dây với mật ong. Hai thực phẩm đại kỵ với nhau, kết hợp sẽ tạo chất kịch độc, gây ngộ độc và ảnh hưởng tính mạng.
