Cùng nằm trong họ củ cải ngọt, được trồng nhiều nhất ở Bắc Mỹ, Trung Quốc, Anh Quốc, củ dền lại được biết đến với hàm lượng dinh dưỡng cao hơn hẳn. Sở dĩ củ dền luộc có màu đỏ là nhờ hợp chất hỗn hợp tự nhiên betacyanin (đỏ) và betaxanthin (tím) cấu thành từ hóa tính thực vật. Trong củ dền và cả lá của cây chứa nhiều vitamin A, B1, B2, B6 và C. So với cải bó xôi, trong lá và thân củ dền có hàm lượng sắt cao hơn. Chúng cũng chứa rất nhiều chất canxi, magiê, đồng, phốt pho, choline, acid folic, i-ốt, mangan, natri hữu cơ, kali, chất xơ và carbohydrate ở dạng đường tiêu hóa tự nhiên.
Củ dền đỏ có tác dụng gì với sức khỏe?
Tác dụng của củ dền đỏ với sức khỏe là nhờ nhiều loại dinh dưỡng có trong loại củ này, cụ thể bao gồm:
Củ dền đỏ có tác dụng duy trì chức năng gan: Gan là cơ quan có nhiều chức năng quan trọng với cơ thể, trong đó có chức năng thải độc, loại bỏ chất gây hại cho sức khỏe. Trong củ dền đỏ có chứa chất betacyanin, đây cũng là chất tạo nên màu tím rất đặc trưng mà ít loại củ quả có được. Hơn nữa, betacyanin còn là hoạt chất tốt có tác dụng thúc đẩy hoạt động giải độc gan tốt hơn qua hiệu ứng dây chuyền đến mạch máu. Vì thế, ăn củ dền đỏ sẽ giúp hỗ trợ điều trị các bệnh liên quan đến gan như: viêm gan, ngộ độc thực phẩm, vàng da, nôn mửa, tiêu chảy,…
Tác dụng của củ dền đỏ trong điều hòa huyết áp: Bệnh lý liên quan đến huyết áp là một trong những bệnh lý phổ biến nhất đe dọa đến sức khỏe. Các nghiên cứu khoa học gần đây đã chỉ ra, mỗi ngày nếu sử dụng 500ml nước ép của củ dền đỏ sẽ có tác dụng điều hòa huyết áp rất tốt. Nguyên nhân khiến loại củ này có khả năng điều hòa huyết áp được cho là do hàm lượng nitrat cao.
Củ dền đỏ có tác dụng bổ máu: Trong củ dền đỏ còn chứa hàm lượng sắt khá cao, sắt lại là khoáng chất quan trọng trong việc tái tạo, hình thành tế bào máu trong cơ thể. Đặc biệt ở những người bị mất máu do tổn thương, phẫu thuật, phụ nữ mang thai hoặc sau chu kỳ kinh nguyệt nên bổ sung sắt để tái tạo máu tốt hơn. Ngoài sắt thì củ dền đỏ còn cung cấp cả chất đồng, giúp phòng và điều trị bệnh thiếu máu. Tuy nhiên, với người đang điều trị bệnh bằng thuốc nên tham khảo ý kiến bác sĩ về khả năng cũng như lượng dùng để không ảnh hưởng đến hiệu quả thuốc điều trị.
Củ dền đỏ giúp ngăn ngừa táo bón: Táo bón xảy ra khi cơ thể không được cung cấp đủ nước hoặc thiếu chất xơ, giống như mọi loại rau củ quả khác thì củ dền đỏ cũng chứa lượng chất xơ tương đối cao. Vì thế, khi ăn củ dền đỏ hoặc uống nước ép thường xuyên, chứng táo bón sẽ được cải thiện. Bên cạnh đó, chất xơ cùng dinh dưỡng mà loại củ này cung cấp cũng góp phần giúp cơ thể giải độc tốt hơn.
Nên ăn củ dền sống hay luộc chín tốt hơn cho sức khỏe?
Không có cách chế biến nào luôn tốt hơn. Củ dền sống có thể giữ được nhiều dưỡng chất nhạy cảm với nhiệt, đồng thời cung cấp chất xơ, folate và nitrat tự nhiên. Tuy nhiên, cần rửa sạch trước khi ăn để hạn chế nguy cơ nhiễm vi sinh vật. Trong khi đó, luộc giúp củ dền mềm, dễ nhai nhưng có thể làm thất thoát một phần dưỡng chất hòa tan trong nước. Dù ăn sống hay chín, củ dền vẫn cung cấp nitrat, betalain và các khoáng chất có lợi. Bạn có thể luân phiên 2 cách chế biến, tùy khẩu vị và khả năng tiêu hóa; nếu luộc, nên tránh nấu quá lâu để hạn chế hao hụt dưỡng chất.
