Đặc điểm của khoai mỡ
Tên khoa học Dioscorea alata, họ Củ nâu. Đông y gọi là Mao thử. Gọi cây là do cách nói quen miệng lâu nay, chứ thực ra đây là loại dây leo thân mềm, lá lớn nổi rõ 5 gân lá. Củ to đa dạng, thịt củ màu tím, rất phù hợp với vùng đất phèn ở khu vực Đồng Tháp Mười.
Khoai mỡ có 2 loại: ruột trắng và ruột tím. Loại ruột trắng có giống Mộng Linh, củ chùm nặng ký (4 - 5kg/củ), năng suất cao. Loại ruột tím có tím than và tím bông lau, loại này củ suôn, dài, tuy củ nhỏ hơn loại ruột trắng nhưng ngon, được thị trường ưa chuộng.
Thành phần dưỡng chất chính của khoai mỡ: 1 bát khoảng 136g khoai mỡ chứa 157,75kcal; vitamin C: 10,40mg; vitamin B6 (pyridoxin): 0,31mg, kali: 9,11mg; mangan: 0,50mg; chất xơ: 5,30g.
Theo Đông y, khoai mỡ vị ngọt, tính bình, không độc. Có tác dụng bổ tỳ, phế, sáp tinh khí, tiêu thũng, làm giảm đau.
Lợi ích của khoai mỡ với sức khỏe
Ở phần trên, chúng ta đã cùng sơ lược về cây khoai mỡ. Ở phần này, hãy cùng điểm qua những “lợi ích vàng” của khoai mỡ đối với sức khỏe.
Hỗ trợ tiêu hóa: Khoai mỡ chứa hàm lượng chất xơ cao cùng lượng lớn carbohydrate phức hợp, vừa có tác dụng nhuận tràng, vừa cải thiện viêm đường ruột. Nếu bạn thường xuyên bị táo bón và đau bụng thì có thể ăn canh khoai mỡ để tình trạng được thuyên giảm.
Tốt cho tim mạch: Hàm lượng kali dồi dào cùng hợp chất Dioscorea có trong khoai mỡ giúp kiểm soát tốt huyết áp, phòng ngừa tăng huyết áp. Chính vì vậy, những người bị cao huyết áp hay mắc bệnh về tim mạch có thể bổ sung khoai mỡ trong chế độ ăn hàng ngày để gia tăng sức khỏe tim mạch.
Giảm đau xương khớp: Lợi ích này của cây khoai mỡ được công nhận cả trong Đông y và y học hiện đại. Theo đó, khoai mỡ tính bình, vị ngọt lành và không độc. Ngoài ra, khoai mỡ có đặc tính chống viêm, giảm đau nên giúp cải thiện các vấn đề về xương khớp hiệu quả, người bệnh giảm được các cơn đau nhức dai dẳng do viêm thấp khớp.
Kiểm soát đường trong máu: Chỉ số đường huyết của khoai mỡ là 24. Bên cạnh đó, trong khoai mỡ chứa hợp chất flavonoid có tác dụng bảo vệ các tế bào sản xuất insulin. Chính vì vậy, các bệnh nhân tiểu đường type 2 nên ăn nhiều khoai mỡ để có thể kiểm soát tốt lượng đường trong máu.
Tốt cho da và tóc: Khoai mỡ giàu chất chống oxy hóa, lại chứa nhiều vitamin A và C. Các thành phần dưỡng chất này có tác dụng chống lại các gốc tự do và lão hoá sớm, đồng thời tăng cường sản xuất và tái tạo các tế bào mới. Do đó, mang đến một làn da tươi trẻ cùng một mái tóc khỏe mạnh.
Một số lưu ý khi sử dụng khoai mỡ
Dưới đây là một số lưu ý khi sử dụng khoai mỡ
Triệu chứng dị ứng với khoai mỡ như ngứa ngáy, phát ban, sưng môi, lưỡi hoặc họng, khó thở, đau bụng, buồn nôn và tiêu chảy. Trong những trường hợp nghiêm trọng, phản ứng dị ứng có thể dẫn đến sốc phản vệ, gây nguy hiểm đến tính mạng. Nếu xuất hiện bất kỳ dấu hiệu nào sau khi ăn khoai mỡ, cần ngừng sử dụng ngay và tìm kiếm sự hỗ trợ y tế kịp thời.
Nếu dùng quá nhiều khoai mỡ sẽ gây rối loạn tiêu hóa như đầy hơi, co thắt bụng và tiêu chảy. Dù giàu dưỡng chất, khoai mỡ không thể cung cấp đầy đủ tất cả các vi chất thiết yếu. Vì vậy, cần ăn khoai mỡ một cách điều độ và kết hợp với các thực phẩm khác để đảm bảo chế độ dinh dưỡng cân bằng.
Khoai mỡ có thể ảnh hưởng đến tác dụng của một số loại thuốc, đặc biệt là thuốc điều trị tiểu đường vì làm tăng nguy cơ hạ đường huyết quá mức. Do đó, những người đang sử dụng thuốc điều trị tiểu đường cần theo dõi chặt chẽ lượng đường trong máu và tham khảo ý kiến bác sĩ trước khi bổ sung khoai mỡ vào chế độ ăn.
