Húng quế, còn được gọi là É quế, Húng chó, Rau é, Hương thái và có tên khoa học là Ocimum basilicum, thuộc họ Hoa môi Lamiaceae, là một loại cây thân thảo sống quanh năm. Cây này có thân nhẵn, đôi khi có lông, và thường phân cành ngay từ gốc. Chiều cao của cây thường dao động từ 50 đến 60cm.
Lá của húng quế mọc đối và có cuống, phiến lá dài thuôn, có màu xanh lục hoặc tím đen rất nhạt. Hoa nhỏ có màu trắng hoặc hơi tía và mọc phân nhánh. Húng quế được trồng phổ biến ở các nước nhiệt đới và được sử dụng như một loại gia vị, trong nước uống giải khát và trong các bài thuốc Đông y.
Tinh dầu là thành phần chủ yếu được tìm thấy trong cây húng quế, hàm lượng tinh dầu thu được cao nhất khi chiết xuất từ lúc cây đã ra hoa.
Công dụng của rau húng quế
Tăng cường sức khỏe tim mạch và ổn định huyết áp
Lợi ích nổi bật tiếp theo của húng quế chính là bảo vệ hệ thống tuần hoàn thông qua hợp chất eugenol. Hợp chất này đóng vai trò như một chất ức chế kênh canxi tự nhiên, giúp các mạch máu thư giãn, từ đó hỗ trợ hạ huyết áp và giảm áp lực lên tim. Bên cạnh đó, các chất chống oxy hóa trong húng quế còn ngăn chặn quá trình oxy hóa cholesterol trong máu – nguyên nhân hàng đầu dẫn đến xơ vữa động mạch. Việc bổ sung húng quế vào chế độ ăn giúp giảm mức cholesterol xấu (LDL), bảo vệ bạn khỏi nguy cơ đột quỵ và các bệnh tim mạch nguy hiểm.
Kháng viêm mạnh mẽ và hỗ trợ điều trị xương khớp
Húng quế chứa các tinh dầu thiết yếu như citronellol và linalool, có đặc tính kháng viêm vượt trội tương đương với một số loại thuốc giảm đau không kê đơn nhưng lại cực kỳ lành tính. Những hoạt chất này giúp ức chế các enzyme gây viêm trong cơ thể, làm giảm đáng kể tình trạng sưng tấy và đau nhức cho những người mắc bệnh viêm khớp dạng thấp hoặc các bệnh về tiêu hóa như viêm loét đại tràng. Sử dụng húng quế thường xuyên được xem là một liệu pháp hỗ trợ tự nhiên giúp duy trì sự dẻo dai của khớp xương và giảm thiểu các phản ứng viêm mãn tính.
Hệ thống phòng thủ kháng khuẩn và nâng cao miễn dịch
Với đặc tính kháng khuẩn và kháng nấm tự nhiên, húng quế được ví như một loại "kháng sinh thực vật" giúp cơ thể chống lại các tác nhân gây bệnh từ môi trường. Các nghiên cứu đã chỉ ra rằng chiết xuất từ lá húng quế có khả năng ức chế sự phát triển của nhiều loại vi khuẩn kháng thuốc, bao gồm cả vi khuẩn gây ngộ độc thực phẩm và nhiễm trùng đường hô hấp. Ngoài ra, hàm lượng vitamin C và các flavonoid như orientin giúp bảo vệ cấu trúc tế bào ở cấp độ DNA, tăng cường hàng rào miễn dịch giúp bạn ít bị ốm vặt khi thời tiết thay đổi.
Tối ưu hóa hệ tiêu hóa và giải độc gan
Húng quế đóng vai trò quan trọng trong việc duy trì một hệ tiêu hóa khỏe mạnh bằng cách cân bằng nồng độ axit trong dạ dày và hỗ trợ các lợi khuẩn đường ruột phát triển. Các tinh dầu trong loại rau này giúp giảm thiểu tình trạng đầy hơi, khó tiêu và co thắt dạ dày hiệu quả. Hơn thế nữa, húng quế còn hỗ trợ chức năng gan bằng cách thúc đẩy sản sinh các enzyme giải độc, giúp cơ thể loại bỏ các độc tố tích tụ từ thực phẩm bẩn hoặc rượu bia, từ đó ngăn ngừa tình trạng gan nhiễm mỡ và cải thiện quá trình chuyển hóa chất béo.
Một số vấn đề có thể phát sinh khi sử dụng húng quế không đúng cách
Trước khi sử dụng rau quế, bạn cần lưu ý một vài điểm sau đây:
Không nên ăn quá nhiều húng quế vì có thể cung cấp hàm lượng Eugenol quá mức cần thiết cho cơ thể. Từ đó có thể dẫn đến ngộ độc cùng các triệu chứng biểu hiện như thở gấp, ho, nước tiểu lẫn máu,...
Tinh dầu húng quế nếu hấp thụ quá nhiều sẽ gây ra phản ứng co thắt tử cung, loãng máu hoặc hạ đường huyết.
Cần thận trọng khi sử dụng rau húng quế đối với các bệnh nhân mắc bệnh hạ đường huyết hay máu khó đông. Với trẻ em, không nên cho trẻ ăn quá nhiều và nên theo dõi tình trạng của trẻ trong suốt quá trình sử dụng.
Bất kỳ phương thuốc nào từ húng quế cũng cần có sự tư vấn và chỉ định của các bác sĩ chuyên ngành. Bạn không nên tự ý sử dụng tại nhà, tránh những rủi ro về sức khỏe không đáng có.
