Tôi 40 tuổi, còn chồng 46, có 2 con trai. Sau đám cưới, chúng tôi về làm cho bố mẹ tôi được 7 năm. Đến năm 2008, vợ chồng tôi thành lập doanh nghiệp riêng, tới nay kinh tế cũng ổn định. 17 năm qua, ngoài những lúc anh nói tôi giúp đỡ bố mẹ và các em ra, thì tôi chưa được nghe lời ngon ngọt nào khác từ anh. Vì thấy anh siêng làm, thương vợ con nên cố chiều theo ý anh muốn, không cà phê tụ tập bạn bè, chưa từng đi du lịch dù rất muốn, thậm chí đi đám cưới cũng vô cùng hạn chế vì xác định sẽ bị cằn nhằn 2 tuần liền... 

Hôm sinh nhật tôi, anh cằn nhằn kiếm chuyện như mọi năm. Tôi không chịu đựng được nữa nên bỏ đi một đêm, rồi tuyên bố từ giờ sẽ làm điều mình thích, đi xem phim, làm đẹp, hát karaoke, cà phê với bạn. Tôi nhận thấy lâu nay bản thân bị ngược đãi trầm trọng. Nhưng tôi lại sợ anh bệnh nặng thêm (anh bị bệnh tim gần 2 năm nay), sợ 2 con buồn vì tranh cãi kéo dài, sợ hàng xóm cười chê vì mình hung dữ. Giờ tôi phải làm sao? 

Loan

TS.Trần Thành Nam, Trường Đại học Giáo dục, ĐHQGHN gợi ý:

Chào chị,

Chắc nhiều bạn đọc đồng ý với tôi rằng chị đã bị ngược đãi. Nhưng người đầu tiên ngược đãi chị không phải chồng mà chính là chị. Chị đã tự ngược đãi mình 17 năm khi không thể hiện và thỏa mãn những nhu cầu của bản thân, mà chỉ luôn “cố chiều theo ý anh muốn”. Bộc lộ bản thân một cách chừng mực rất quan trọng trong việc duy trì mối quan hệ vợ chồng. Nó còn được xem là thước đo sức khỏe tinh thần của các cặp đôi.

Việc chị bộc lộ ra như hôm sinh nhật là cần thiết nhưng cần cân nhắc về mức độ chừng mực. 17 năm qua, chồng chị đã hình thành một niềm tin vững chắc: chị sẽ là người làm hết mọi việc cho gia đình, không được chú ý đến nhu cầu bản thân; còn chồng chị là người chỉ đạo, phàn nàn. Việc này giống như nước để đông đá đã 17 năm, để thay đổi chị cần tăng nhiệt độ từ từ cho đá tan thành nước, khéo léo đổ nước đó vào một cái khuôn khác và làm đông lại trong hình dạng mới. 

Trong quá trình thay đổi, chồng chị sẽ trải qua các giai đoạn cảm xúc như sau: Sốc => cực lực phản đối => bắt đầu thừa nhận thay đổi là cần thiết => chấp nhận => thử thích nghi với cái mới trước khi cảm thấy hài lòng => thích nghi với cái mới. 

Hãy bắt đầu bằng cách bộc lộ cảm xúc, nhu cầu thường ngày của chị với chồng một cách thân thiện nhất có thể. Nếu chồng cằn nhằn thì bình tĩnh lắng nghe, sau đó nói “Em đã hiểu quan điểm của anh nhưng quan điểm của em là…", nói lại những nhu cầu và cảm xúc của chị. Nếu anh ta tiếp tục cằn nhằn, hãy vẫn bình tĩnh lắng nghe, rồi chốt “Những điều đó anh vừa nói rồi, chúng ta đã sống với nhau 17 năm như thế và bây giờ cần một chút thay đổi, mong muốn của em là….", chị nói lại những nhu cầu, cảm xúc. Chị hãy kiên định và thân thiện cho đến khi anh ấy không còn cằn nhằn nữa. Nếu anh ấy có những hành vi dằn dỗi, than phiền sau lưng, chị hãy tập phớt lờ. 

Tôi ủng hộ việc bộc lộ càng nhiều càng tốt, nhưng chị cũng nên cân nhắc việc tăng dần cường độ. Hãy thử bắt đầu bằng việc dành thời gian đi mua sắm, xem phim, hát karaoke, cà phê mà có anh ấy đi cùng, rồi mới đến tụ tập, làm đẹp, đi du lịch riêng với bạn bè.

Chúc chị thành công.