Chia sẻ về tiếng khóc của trẻ sơ sinh, bác sĩ Trương Hoàng Hưng, chuyên khoa Nhi tại Texas (Mỹ) cho biết: "Tiếng khóc trẻ thơ là nguyên nhân khiến nhiều bậc cha mẹ lo lắng, stress, thậm chí trầm cảm. Đã có trường hợp mẹ làm con chết ngạt vì con khóc quá nhiều làm mẹ trầm cảm và chán ghét con".

Bác sĩ Nhi 'mách' cha mẹ cách giải mã tiếng khóc của trẻ sơ sinh cực hay và dễ hiểu - Ảnh 1
Cha mẹ có thể giải mã tiếng khóc của trẻ sơ sinh thông qua nhiều dấu hiệu - Ảnh minh họa: Internet

Nhiều người quan niệm trẻ sơ sinh khóc là bất thường. Bác sĩ Hưng cho biết đây là quan niệm hoàn toàn sai lầm cần thay đổi. 

"Trẻ em nhỏ chưa biết nói, thì tiếng khóc là ngôn ngữ của chúng, là cách duy nhất giúp chúng giao tiếp với thế giới bên ngoài, là cách chúng biểu lộ nhu cầu và cảm xúc của chúng. Nên khóc là bình thường, mỗi ngày một trẻ sơ sinh khóc từ 1-3 tiếng đồng hồ", bác sĩ Hưng thông tin. 

Giải mã tiếng khóc của trẻ sơ sinh

Để giải mã tiếng khóc của trẻ sơ sinh, cha mẹ cần bình tĩnh lắng nghe và quan sát con hàng ngày. Theo bác sĩ Trương Hoàng Hưng, trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ thường khóc vì các lý do sau:

Trẻ đói bụng

Đây là nhu cầu cơ bản nhất của trẻ và là lý do phổ biến nhất làm trẻ khóc. Cũng chính vì vậy mà nhiều mẹ thấy con khóc là cho con bú mặc dù bé vừa mới bú cách đó 1 - 2 giờ. Hậu quả là trẻ bú nhiều hơn mức cần thiết, làm nặng hơn tình trạng trào ngược và gây nôn ói.

Trên thực tế nguyên nhân phổ biến nhất gây nôn ói ở trẻ sơ sinh là cho bú quá nhiều (overfeeding).

Trẻ nhõng nhẽo

Trẻ cảm thấy cô đơn đòi được bế, thèm hơi ấm nên khi bế lên thì sẽ nín khóc.

Bác sĩ Nhi 'mách' cha mẹ cách giải mã tiếng khóc của trẻ sơ sinh cực hay và dễ hiểu - Ảnh 2
Trẻ có thể cất tiếng khóc để thu hút sự quan tâm của mọi người - Ảnh minh họa: Internet

Tuy nhiên bác sĩ Hưng nhấn mạnh: "Vấn đề này lại đưa tới một vấn đề khác rất thường gặp ở người Việt Nam. Khi cha mẹ ông bà bồng bế quá nhiều lại đưa đến tình trạng bé 'đeo' người lớn quá mức làm ảnh hưởng đến cuộc sống của chính bé và người chăm sóc, cả hai bên đều khổ sở".

Trẻ quá lạnh hay quá nóng

Cha mẹ thường sợ bé lạnh nên trùm 5 - 7 lớp áo, chăn khiến bé nóng, thậm chí gây rôm sảy. Nhiệt độ phòng nên vừa phải sao cho trẻ cảm thấy thoải mái, quần áo phụ huynh nên chọn loại thoáng mát, trừ khi cho trẻ đi ra ngoài khi trời lạnh.

Trẻ cảm giác khó chịu vì tã ướt, bụng đầy hơi

Trẻ sơ sinh đang bú sữa bột, mẹ pha sữa xong không nên cho bú liền. Nên để 10 - 15 phút sau hãy cho bú. Bác sĩ Hưng lý giải, vì khi lắc lên trong sữa có những bọt khí li ti mà mắt thường không thấy được, bé nếu bú vào sẽ đầy hơi, dễ trào ngược.

Trẻ khóc colic (hội chứng khóc đêm)

Bác sĩ Nhi 'mách' cha mẹ cách giải mã tiếng khóc của trẻ sơ sinh cực hay và dễ hiểu - Ảnh 3
Trẻ có thể khóc nhiều ngày vì hội chứng colic - Ảnh minh họa: Internet

Bác sĩ Hưng chia sẻ hội chứng khóc colic, khóc dạ đề hay cơn khóc co thắt ruột ở trẻ sơ sinh là vấn để khiến nhiều bậc phụ huynh hoặc bác sĩ phải "đau đầu'".

Trẻ đau

Khi giải mã tiếng khóc của trẻ sơ sinh, cha mẹ không nên loại trừ trường hợp trẻ bị đau. Trẻ có thể đau ở bất cứ đâu. Ví dụ: Trẻ bị hội chứng garo do tóc quấn vào ngón chân, ngón tay. 

Trẻ bệnh

Trẻ bệnh thường kèm biểu hiện sốt, lừ đừ, bỏ bú, khó chịu kèm quấy khóc. Lúc này, cha mẹ nên đưa con đi khám để bác sĩ kiểm tra.

Ngoài ra, trẻ sơ sinh khóc nguyên nhân còn do hiện tượng co giật khi ngủ khiến con giật mình và khóc. Bé mọc răng gây khó chịu cũng dễ khóc hơn. 

Cha mẹ nên làm gì khi trẻ khóc?

Bác sĩ Hưng chia sẻ: "Khóc làm ba mẹ hoảng sợ, bác sĩ thì bối rối. Là lý do của rất nhiều bé tới khám. Tôi có 1 bệnh nhân 2 tháng, hôm nay khám vì tuần trước khóc suốt 1 tiếng, bác sĩ cấp cứu không biết là gì, chẩn đoán là viêm tai giữa, cho kháng sinh (amox). Bác sĩ nhi khám ngày hôm sau khám tai bình thường nên không nghĩ là viêm tai giữa, nhưng không ngưng kháng sinh, bé uống 3 ngày thì ói và tiêu chảy nên vào cấp cứu, được chụp XR, siêu âm.

Cuối cùng ngưng kháng sinh vài ngày sau thì hết ói hết tiêu chảy. Hôm nay khám thì bình thường, không viêm tai giữa. Nói vậy để cho thấy trẻ sơ sinh khóc rắc rối như thế nào".

Do đó, sau khi đã giải mã tiếng khóc của trẻ sơ sinh, bác sĩ Hưng khuyên cha mẹ nên:

Kiểm tra xem con có đói không, có đòi bế không? Bế lên mà hết khóc thì chỉ là bé nhõng nhẽo.

Trẻ có lạnh hay nóng không?

Tã trẻ sơ sinh có ướt không?

Trẻ có đau không? Tới giai đoạn kiểm tra này, cha mẹ phải cởi hết sạch đồ, quan sát từ đầu tới chân kể cả bộ phận sinh dục, xem có chỗ nào đỏ, đau hay dị dạng gì không? Tay chân trẻ có cử động bình thường không?

Bác sĩ Nhi 'mách' cha mẹ cách giải mã tiếng khóc của trẻ sơ sinh cực hay và dễ hiểu - Ảnh 4
Không quá khó để cha mẹ có thể giải mã tiếng khóc của trẻ sơ sinh và có cách xử trí thích hợp - Ảnh minh họa: Internet

Trẻ có nhiều hơi trong bụng không? Có đánh rắm nhiều không?

Trẻ có sốt không? Đối với các gia đình có con nhỏ, cha mẹ nên mua nhiệt kế kiểm tra thân nhiệt hàng ngày. Lưu ý, không nên mua nhiệt kế bằng thủy ngân để tránh gây tai nạn và ngộ độc. Trẻ sốt cao nên đưa đến bác sĩ, đặc biệt trẻ dưới 3 tháng tuổi vì nguy cơ dễ bị nhiễm trùng nặng. 

Trẻ có bú không? Kiểm tra biểu hiện này rất quan trọng. Theo bác sĩ Hưng, trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ chỉ có ăn và ngủ. Trẻ khóc đã là không ngủ, kèm thêm dấu hiệu không ăn sẽ ảnh hưởng đến sức khỏe. Nếu trẻ khóc những vẫn bú, cha mẹ có thể yên tâm. Trường hợp trẻ bỏ bú, lừ đừ, nên cho con đi khám. 

Bác sĩ Hưng cũng khuyên các bậc cha mẹ quan sát nến trẻ khóc liên tục 4 - 5 giờ đồng hồ mà không dỗ được, nên cho con đi khám, ngoài trừ trường hợp trẻ bị colic, khóc dai dẳng.